İçeriğe geç

C# · 2/8

Değişkenler: bilgiyi saklamak

Metin, sayı ve değişken adı arasındaki farkı açıklayıp basit bir hesap yapmak.

Önerilen çalışma: 25–45 dakika; örnekleri kendin uygula. Süre kişiye göre değişir.

Bu sayfada · 9 başlık

Başlamadan önce

Önceki dersteki örneği çalıştırmış olman ve dosya/çıktı ayrımını biliyor olman yararlı.

Öğrenme sırası: konuyu oku → çıktıyı tahmin et → örneği değiştir → alıştırmayı çöz → cevabını gerekçelendir.

C# · Değişkenler: bilgiyi saklamak — videolu atölye: açıklamalı kavram şeması
Webino App öğretici şeması · Uygulama ekran görüntüsü değildir.

Videoyla adım adım izle

Türkçe açıklamalı sessiz görsel anlatım. Sesli ders veya kesintisiz ekran kaydı değildir. Duraklatıp kendi ortamında uygula.

Video bölümleri ve tam metin

Değişkenler: bilgiyi saklamak

Metin, sayı ve değişken adı arasındaki farkı açıklayıp basit bir hesap yapmak.

Kavramı kur

Değişken bir değere program içinde bir adla erişmemizi sağlar. Adın kendisi ile saklanan değer farklı şeylerdir: ürün adını değiştirince değişkenin adı değişmez. Anlamlı isimler kullanmak, birkaç satır sonra ne hesapladığını yeniden anlayabilmeni sağlar. Bir harf yerine fiyat veya adet gibi görevini anlatan isimlerle başla.

Neden böyle çalışıyor?

Sayıya benzeyen bir metin her dilde kendiliğinden hesaplanabilir bir sayıya dönüşmez. "25" ile 25 arasındaki farkı düşün. Dillerin tür kuralları farklıdır; bu yüzden birleştirme ve toplamanın hangi operatörle yapıldığını örnek üzerinde izle. Formdan veya dosyadan gelen veriyi körlemesine sayısal kabul etme.

Çalışma sırası

Bir hesabı üç aşamaya böl: girdileri tanımla, sonucu hesapla, sonucu göster. Aynı sayıyı kodun farklı yerlerine kopyalamak yerine tek bir değişkene ad ver. Değeri değiştirip bütün hesabın aynı kurala göre güncellendiğini kontrol et; böylece kod ile sabit cevap arasındaki farkı görürsün.

İkinci örnek · 1

fiyat bir ürünün birim bedelidir; adet kaç tane alındığını belirtir. Kodun tamamı yazılı derste bulunur.

Kod

using System;
using System.Collections.Generic;
class Program {
  static void Main() {
    int fiyat = 25;
    int adet = 3;
    int toplam = fiyat * adet;
    Console.WriteLine($"Toplam: {toplam}");
  }
}

Beklenen sonucu oku

Çıktı ifadesinde hem açıklama hem sayısal sonuç bulunur.

Beklenen çıktı: Toplam: 75

Bir değeri sen değiştir

Fiyatı 25, adedi 3 yap; çalıştırmadan önce sonucu hesapla. Yalnızca adet değerini 0 yap; toplamın neden değiştiğini anlat.

Hata nereden gelir?

Hesabı yapmak yerine hazır 75 sayısını yazdırmak değişken kullanmayı öğretmez; sonuç girdilerden üretilmeli.

Kendi çözümünü kur

Bir indirim değişkeni ekle ve son tutarı toplam eksi indirim olarak hesapla. Değerleri değiştirirken hesap ifadesini aynı tut; aynı kuralın yeni girdilerle çalıştığını gör.

Çözüm varyasyonu · 1

Önce kendi denemeni yap; sonra bu varyasyonun girdileri ile sonucunu karşılaştır.

Kod

using System;
using System.Collections.Generic;
class Program {
  static void Main() {
    int fiyat = 20;
    int adet = 4;
    int toplam = fiyat * adet;
    Console.WriteLine($"Toplam: {toplam}");
  }
}

Kendini kontrol et

Toplamı sabit 75 olarak yazmakla fiyat * adet kullanmak arasındaki fark nedir? Yanıt: Hesap ifadesi girdiler değiştiğinde yeniden doğru sonucu üretir; sabit 75 aynı kalır.

Beklenen çıktı: Toplam: 80

Konu anlatımı

Değişken bir değere program içinde bir adla erişmemizi sağlar. Adın kendisi ile saklanan değer farklı şeylerdir: ürün adını değiştirince değişkenin adı değişmez. Anlamlı isimler kullanmak, birkaç satır sonra ne hesapladığını yeniden anlayabilmeni sağlar. Bir harf yerine fiyat veya adet gibi görevini anlatan isimlerle başla.

Sayıya benzeyen bir metin her dilde kendiliğinden hesaplanabilir bir sayıya dönüşmez. "25" ile 25 arasındaki farkı düşün. Dillerin tür kuralları farklıdır; bu yüzden birleştirme ve toplamanın hangi operatörle yapıldığını örnek üzerinde izle. Formdan veya dosyadan gelen veriyi körlemesine sayısal kabul etme.

Bir hesabı üç aşamaya böl: girdileri tanımla, sonucu hesapla, sonucu göster. Aynı sayıyı kodun farklı yerlerine kopyalamak yerine tek bir değişkene ad ver. Değeri değiştirip bütün hesabın aynı kurala göre güncellendiğini kontrol et; böylece kod ile sabit cevap arasındaki farkı görürsün.

C# statik tür denetimine sahiptir. int tam sayı, string metin için kullanılır. Bu örnekte küçük tam sayılarla çalışıyoruz; gerçek para hesaplarında hassasiyet gereksinimine göre decimal gibi uygun tür ve yuvarlama politikası seçilir. var türü yok saymaz; derleyici başlangıçtan çıkarır.

İlk örneği oku ve dene

2

Değişkenler: bilgiyi saklamak

Değişken, bir bilgiyi saklayan isimli bir kutudur. C#'ta kutunun türünü de yazarsın: string yazı, int tam sayı demek. Yazının başına $ koyarsan değişkenleri { } içinde kullanabilirsin.

C# 
string isim = "Ayşe";
int yas = 25;

Console.WriteLine($"{isim} bu yıl {yas} yaşında.");

▶ Sonuç

Ayşe bu yıl 25 yaşında.

Adım adım neden böyle çalışıyor?

  1. fiyat bir ürünün birim bedelidir; adet kaç tane alındığını belirtir.
  2. Çarpma yeni bir sonuç üretir; başlangıç değerlerinin adları değişmez.
  3. toplam hesabın çıktısını saklar; tekrar kullanabilirsin.
  4. Çıktı ifadesinde hem açıklama hem sayısal sonuç bulunur.
102

İkinci çözümlü örnek

Metin, sayı ve değişken adı arasındaki farkı açıklayıp basit bir hesap yapmak.

C# 
using System;
using System.Collections.Generic;
class Program {
  static void Main() {
    int fiyat = 25;
    int adet = 3;
    int toplam = fiyat * adet;
    Console.WriteLine($"Toplam: {toplam}");
  }
}

▶ Sonuç

Toplam: 75

Kolaydan zora sen dene

  1. Fiyatı 25, adedi 3 yap; çalıştırmadan önce sonucu hesapla.
  2. Yalnızca adet değerini 0 yap; toplamın neden değiştiğini anlat.
  3. Bir indirim değişkeni ekle ve son tutarı toplam eksi indirim olarak hesapla.
İpucunu aç

Değerleri değiştirirken hesap ifadesini aynı tut; aynı kuralın yeni girdilerle çalıştığını gör.

Üç görevin açıklamalı çözümünü oku
  1. 25 × 3 = 75. Sonucu hazır 75 olarak yazdırmak yerine değişkenlerden hesaplat.
  2. Adet 0 ise toplam 0 olur. Tek değişkeni değiştirerek kuralın girdiye bağlı olduğunu göster.
  3. Örneğin indirim 5 ise son tutar 75 − 5 = 70 olur. Önce toplamı hesapla, indirimi sonradan çıkar; negatif tutar politikasını ayrıca belirle.
Bir çözüm varyasyonu gör
202

Çözüm varyasyonu

Önce kendi görevlerini dene. Bu varyasyonda girdi ve sonuçları karşılaştır.

C# 
using System;
using System.Collections.Generic;
class Program {
  static void Main() {
    int fiyat = 20;
    int adet = 4;
    int toplam = fiyat * adet;
    Console.WriteLine($"Toplam: {toplam}");
  }
}

▶ Sonuç

Toplam: 80

Yaygın hata ve çözümü

  1. Hesabı yapmak yerine hazır 75 sayısını yazdırmak değişken kullanmayı öğretmez; sonuç girdilerden üretilmeli.
  2. Türler uyuşmuyorsa rastgele dönüştürme ekleme; önce hangi değerin metin, hangisinin sayı olduğunu belirle.

Kendini değerlendir

Değişken ne işe yarar?

Ezberlemeden açıklayabiliyor musun?

Toplamı sabit 75 olarak yazmakla fiyat * adet kullanmak arasındaki fark nedir?

Açıklamalı yanıt

Hesap ifadesi girdiler değiştiğinde yeniden doğru sonucu üretir; sabit 75 aynı kalır.

Kendi çözümünde bir girdiyi değiştir. Çalıştırmadan önce beklenen sonucu yaz; gerçek sonuçla karşılaştır ve fark varsa hangi satırdan kaynaklandığını açıkla.

Kaynak ve çalışma ortamı

Örnekler küçük öğretim senaryolarıdır. Java/C#/PHP/Swift çalışma ortamını kendi cihazında ayrıca doğrula; yazılı sonuçlar beklenen davranışı açıklar.

Resmî dil belgeleri
Bu içerik işine yaradı mı?

Görüşünü aşağıdan işaretleyebilir ve varsa notunu bırakabilirsin.